ކޮފީއާ ބެހޭގޮތުން ހޯދުނު ހައިރާން ކުރުވަނިވި ސައިންސުގެ ހޯދުންތަކަކުން އެއިން ހަށިގަނޑާއި ސިކުނޑިއަށް ކުރާ އަސަރުތައް ވަނީ ދެނެގަނެވިފައެވެ. ކެފެއިން އާ ބެހޭ އެންމެ ފަހުގެ ދިރާސާތަކުން ހާމަވާ ގޮތުގައި ކޮފީ އާއި ޑީކެފް އަކީ ސިއްހަތަށް ވަރަށް ރަނގަޅު އެއްޗެކެވެ. ނަމަވެސް އެނާޖީ ޑްރިންކްތަކަކީ މަރުވާ ފަދަ ނުރައްކާތެރި އެއްޗެކެވެ.
"އަހަރެން ހަމަ ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް ކޮފީ ބޮން،" ކޮފީ ބޯ މީހުން ބުނެއެވެ. މިއީ ތިބާއަށް ވެސް ކަމުދާ އެއްޗެއް ނަމަ މިކުލަބަށް މަރުހަބާ ކިޔަމެވެ.
ކޮފީގެ އެންމެ މަޝްހޫރު ކޮމްޕޮނެންޓް ކަމަށްވާ ކެފެއިން އަކީ ދުނިޔޭގައި އެންމެ ގިނައިން ބޭނުންކުރާ ސައިކޯއެކްޓިވް ބޭސް ކަމަށް ލަފާކުރެވޭއިރު، ކޮންމެ ދުވަހަކު އެތައް ބިލިއަން ބަޔަކު މި ބޭސް ބޭނުންކުރެއެވެ. އެކަމަކު އެޑިކްޓްވާ އެހެން މާއްދާތަކާ ހިލާފަށް މިއީ ބޮޑު ތަނުން ރެގިއުލޭޓްކޮށް ނުހުއްޓުވޭ އެއްޗެކެވެ. ހޭލާ ހިސާބުން ފެށިގެން އެ މާއްދާއާ ނުލައި ވަޒީފާ އަދާކުރަން އުނދަގޫވެދާނެ ކަމަށް ހީކޮށް އެއްވެސް މީހަކު މި ބޭނުން ކުރުން ހުއްޓުވާކަށް ނޫޅެއެވެ.
ގިނަ ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ރަނގަޅު ގޮތުގައި ކެފެއިން ބޭނުން ކުރުމުން ގިނަ ކަންތައްތަކެއް ރަނގަޅަށް ކުރެވެއެވެ. އެންމެ ކުޑަމިނުން ހަމަ ވިސްނުމާއި ސަމާލުވެ ހުރުން ވެސް އިތުރު ކުރެވެއެވެ. ނަމަވެސް ކެފެއިންގެ ހުރިހާ މަސްދަރުތަކެއް އެއްގޮތް ކަމަކަށް ނުފެނެއެވެ. ފާއިތުވި މަސްތަކުގައި އޭގެ ސިއްހީ ނުރައްކާތައް، ހާއްސަކޮށް އެނާޖީ ޑްރިންކްތަކުން ކުރާއިރު، އަނެއްކާވެސް ވަނީ މިކަމަށް ސަމާލުކަން ދޭންޖެހިފައިވެއެވެ. ބައެއް ގައުމުތަކުން މި ބުއިންތައް "ނުރައްކާތެރި މިންވަރަކަށް" ކެފެއިން އެކުލެވޭތީ 16 އަހަރުން ދަށުގެ ކުދިންނަށް ވިއްކުން މަނާކުރާނެ ކަމަށް ވައުދުވެފައި ވެއެވެ. މިކަން ހޫނުވެގެން ދިޔައީ ދަ ޑާކް ސައިޑް އޮފް އެނާޖީ ޑްރިންކްސް ގެ ނަމުގައި ނެރުނު ފުރިހަމަ ރިޕޯޓެއްގެ ފަހުންނެވެ.

ކޮފީގެ ތަޢާރަފެއް
ކޮފީއަކީ ދުނިޔޭގައި އެންމެ މަގުބޫލު އެއް ބުއިމެވެ. ދުވާލަކު އެތައް މިލިއަން ބަޔަކު ބުއިމަށް ލޯބިކުރާ އެއް ބުއިމެވެ. މިއީ ކޮފީ ގަހުގެ ބެރީގެ އޮށް ކަމަށްވާ ރޯސްޓް ކޮފީ އޮށުން އުފައްދާ އެއްޗެކެވެ. ކޮފީ ބީންތަކުގެ އެންމެ އާންމު ދެ ވައްތަރަކީ އަރަބިކާ އާއި ރޮބަސްޓާ އެވެ.
ކޮފީގެ ތާރީޚު
ކޮފީގެ ތާރީޚު ފެށިގެން އައީ 15 ވަނަ ގަރުނުގެ ތެރޭގައެވެ. ކޮފީގެ އަސްލު އުފެދިފައިވަނީ އިތިއޮޕިއާގެ ކޮފީ ދަނޑުތަކުންނެވެ. ބުނެވޭ ގޮތުގައި ކަލްޑީ ނަމަކަށް ކިޔާ ބަކަރި ގެންގުޅޭ މީހަކު ކޮފީ ހޯދީ ވަކި ގަހެއްގެ ބެރީ ކެއުމަށް ފަހު އޭނާގެ ބަކަރިތައް ހަކަތަ ޖެހޭކަން ފާހަގަ ކުރެވުމުންނެވެ. މި ހަކަތަވެރި ބެރީތަކުގެ ޢިލްމު ފެތުރިގެން ދިޔައީ ކޮފީ އިންދައި ވިޔަފާރި ފެށި އަރަބި ޕެނިންސުލާއަށެވެ. ސޯޅަވަނަ ގަރުނުގެ ތެރޭގައި ފާރިސީންނާއި މިޞްރާއި އުސްމާނީ ދައުލަތަށް ކޮފީ ފޯރާފައިވާއިރު، އެންމެ ފަހުން ޔޫރަޕާއި ދުނިޔޭގެ އެހެން ޤައުމުތަކަށް ވެސް ކޮފީ ފެތުރިގެން ދިޔައެވެ.

ކޮފީ ހެއްދުން
ކޮފީ މުހިންމު ގޮތެއްގައި އުފައްދަނީ ޓްރޮޕިކްސް އޮފް ކެންސަރާއި ކެޕްރިކޯން އާއި ދެމެދުގެ ސަރަހައްދުތައް ހިމެނޭ "ކޮފީ ބެލްޓް"ގައެވެ. ކޮފީ އުފައްދާ ބޮޑެތި ގައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި ބްރެޒިލް، ވިއެޓްނާމް، ކޮލަމްބިއާ، އިންޑޮނޭޝިއާ، އަދި އިތިއޮޕިއާ ހިމެނެ އެވެ. ދަނޑުވެރިކަން ކުރުމުގައި ތަފާތު މަރުހަލާތައް ހިމެނެއެވެ:
1. އިންދުން: ކޮފީ އޮށް އިންދާނީ ހިޔާ ކޮށްފައިވާ ނާސަރީތަކުގައެވެ.
2. ހޯދުން: ކޮފީ ޗެރީ އެއްކުރަނީ، އާންމުކޮށް އަތުންނެވެ.
3. ޕްރޮސެސިން: ޗެރީ ޕްރޮސެސްކޮށްގެން އޮށް ނަގައި ހިއްކައި ނުވަތަ ތެތްކަން ހުންނާނެހެން ބަހައްޓައެވެ.
4. ހިއްކުން: އޮށްތައް ހިއްކާނީ ތެތްކަން ކުޑަކުރުމަށެވެ.
5. މުގުރުން: ހިކި އޮށްތައް މުގުރައި ގްރޭޑްކޮށްފައި ހުރެއެވެ.
6. ރޯސްޓްކުރުން: ބައެއް އޮށްތައް މީރުކުރަން ހަނާކުރެއެވެ.
7. ގިރުން: ރޯސްޓް ކޮށްފައިވާ އޮށްތައް ބޭނުންވާ މިންވަރަކަށް ގިރާލައިގެން ބޮއެވެ.
8. ބްރޫ: މުގުރާފައި ހުންނަ ކޮފީ ބްރޫ ކޮށްގެންވެސް ބުއިން އުފައްދައެވެ.

ކޮފީގެ ބާވަތްތައް
ކޮފީ ބުއިންތަކުގެ ތަފާތު ވައްތަރުތައް ހުންނައިރު، ކޮންމެ ބުއިންތަކެއްގައި ވެސް ތައްޔާރުކުރުމުގެ ތަފާތު ގޮތްތައް ހުރެއެވެ:
އެސްޕްރެސޯ: ރީތިކޮށް ގިރާފައިވާ ކޮފީއެއްގެ ތެރެއިން ހޫނުގަދަ ފެން އަޅައިގެން އުފައްދާ ކޮންސެންޓްރޭޓެޑް ކޮފީއެކެވެ.
އެމެރިކާނޯ: ހޫނުފެނަށް ގިރުވައިފައި ހުންނަ އެސްޕްރެސޯ.
ލެޓޭ: އެސްޕްރެސޯ އާ އެކު ސްޓީމްޑް ކިރު އަދި ކުޑަ މިންވަރަކަށް ކިރު ފޯމް އެއްކޮށްފައި ހުރެއެވެ.
ކެޕޫޗިނޯ: އެސްޕްރެސޯ، ސްޓީމްޑް ކިރު، އަދި ކިރު ފޯމް ހަމަހަމަ ވަކި ބަޔަކަށް އަޅައިގެން ތައްޔާރު ކުރެއެވެ.
މެކިއާޓޯ: ކުޑަ މިންވަރަކަށް ކިރު ފޮނު އަރުވާފައި ހުންނަ އެސްޕްރެސޯ އެވެ.
މޮކާ: ޗޮކްލެޓް ސިރަޕް، ސްޓީމް ކޮށްފައި ހުންނަ ކިރު، އަދި ވިޕްކޮށްފައި ހުންނަ ކްރީމް އާއި އެކު އެސްޕްރެސޯ އެއްކޮށްފައި ހުރެއެވެ.

ސިއްހީ ފައިދާތަކާއި ނުރައްކާތައް
ފައިދާތައް
އެންޓިއޮކްސިޑެންޓްސް: ކޮފީގައި ގިނަ އަދަދަކަށް އެންޓިއޮކްސިޑެންޓްސް އެކުލެވިގެންވާއިރު، މިއީ ހަށިގަނޑުގައި ހުންނަ ފްރީ ރެޑިކަލްސް އާ ދެކޮޅަށް ހަނގުރާމަ ކުރުމަށް އެހީތެރިވެދޭ އެއްޗެކެވެ.
ނަފްސާނީ ސަމާލުވުން: ކޮފީގައި ހިމެނޭ ކެފެއިން އަކީ ފޯކަސް އާއި ކޮންސެންޓްރޭޝަން ރަނގަޅުކޮށްދޭ އެއްޗެކެވެ.
ޖިސްމާނީ ޕާފޯމަންސް: ކެފެއިން އަކީ އެޑްރިނަލިންގެ މިންވަރު އިތުރުކޮށްގެން ހަށިގަނޑުގެ ހަރަކާތްތެރިކަން އިތުރުކޮށްދޭ އެއްޗެކެވެ.
ވަކި ބަލިތަކުގެ ނުރައްކާ ކުޑަވުން: ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ކޮފީ ބުއިމުން ޕާކިންސަން، އަލްޒައިމާ، އަދި ޓައިޕް 2 ހަކުރުބަލި ފަދަ ބަލިތަކުގެ ނުރައްކާ ކުޑަވެއެވެ.
ރިސްކްތައް
ނިދި ނުލިބުން: މާގިނައިން ކެފެއިން ބޭނުންކުރުމަކީ ނިދުމަށް އުނދަގޫވުން ކުރިމަތިވާ ކަމެކެވެ.
ހަޖަމުކުރުމުގެ މައްސަލަތައް: ކޮފީ ބޭނުންކުރުމަކީ ބައެއް މީހުންގެ ބަނޑުގައި ރިއްސުން ކުރިމަތިވާ ކަމެކެވެ.
އެޑިކްޝަން: ގަވާއިދުން ބޭނުންކުރުމަކީ ކެފެއިން އަށް ބަރޯސާވުމަށް މަގުފަހިވާ ކަމެކެވެ.
ހިތުގެ ދުވެލި އިތުރުވުން: ކެފެއިން ގިނައިން ބޭނުންކުރުމަކީ ހިތުގެ ވިންދުޖެހުން އިތުރުވުމާއި ލޭގެ ޕްރެޝަރު އިތުރުވާ ކަމެކެވެ.
ދިވެހިރާއްޖޭގައި ކޮފީ ކަލްޗަރ
ދިވެހިރާއްޖޭގައި ކޮފީ ބުއިމުގެ ސަގާފަތް އިތުރުވަމުން އަންނަނީ، ހާއްސަކޮށް މާލޭ ސިޓީ ފަދަ އާބާދީ ބޮޑު ސަރަހައްދުތަކުގަ އެވެ. ކެފޭތަކާއި ކޮފީ ޝޮޕްތައް ދަނީ ދިވެހީން އެއްވެ ތަފާތު ކޮފީ ބުއިންތަކުގެ އުފާ ހޯދުމަށް މަގުބޫލު އިޖުތިމާއީ ތަންތަނަށް ވެފައެވެ. ސަގާފީ ސަޔަކީ އާންމުކޮށް ބޯ ބުއިމެއްގެ ގޮތުގައި ދެމިއޮތްއިރު، ކޮފީ ދަނީ އާންމު ދިރިއުޅުމުގެ ބަޔަކަށް ވެގެންނެވެ. ޚާއްސަކޮށް ޒުވާން ޖީލުގެ ތެރޭގައި ވެސް ކޮފީ ބުއިން ދަނީ ދުވަހެއް ދުވަހަކަށް އިތުރުވަމުންނެވެ.
ކޮފީއަކީ މުއްސަނދި ތާރީޚާކާއި ތަފާތު ސަގާފަތެއް ލިބިފައިވާ ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގައި ވަރަށް ބޮޑަށް މީހުން ލޯބިކުރާ ބުއިމެކެވެ. އޭގެ ތަފާތު ބާވަތްތަކާއި، ތައްޔާރުކުރާ ގޮތާއި، ބޭނުންކުރާ ގޮތްތައް ޤަރުނުތަކެއްގެ ތެރޭގައި ތަރައްޤީވެ، ގިނަ މުޖުތަމަޢުތަކެއްގެ މުހިންމު ބުއިމެއްގެ ގޮތުގައި މިހާރު ވަނީ އާންމުވެފައެވެ. އެއީ ސިއްހީ ގޮތުން ގިނަ ފައިދާތަކެއް ލިބޭ އެއްޗަކަށް ވިޔަސް، މެދުމިނުގައި މި ބުއިން ބޭނުން ކުރުމަކީ ކުރިމަތިވެދާނެ ނުރައްކަލަކުން ސަލާމަތްވުމަށް މުހިއްމު ކަމެކެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގައި ކޮފީ ސަގާފަތް މާ ކުރިއަރަމުން ދާއިރު، ދުނިޔޭގެ ޓްރެންޑްތަކާއި ދިވެހި ގޮތްތައް ވެސް އެކުލެވެމުން ދެއެވެ.
