މިއީ ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ގެ ބަސްފުޅުތަކުގެ ތެރެއިން خَيْرُكُم (ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ) އިން ނުވަތަ خَيْرُ النَاسِ (އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ) އިން ފެށިފައިވާ ބަސްފުޅުތަކެކެވެ. މި ބަސްފުތަކުގެ ގިންތީގައި ހިމެނޭ މީހަކަށް ވޭތޯ ބައްލަވާށެވެ!
1- خَيْرُكُمْ مَن تَعَلَّمَ القُرْآنَ وعَلَّمَهُ – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ ޤުރްއާން އުނގެނި އެ އުނގަންނާދޭ މީހާއެވެ.
2- خيارُكم أحاسنُكم أخلاقًا – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ އަޚްލާޤު އެންމެ ރިވެތި މީހާއެވެ.
3- خيارُكُم أحاسنُكُم قضاءً – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ އެންމެ ރިވެތި ގޮތުގައި ދަރަނި އަދާކުރާމީހާއެވެ.
4- خيرُكُم خيرُكُم لأهْلِه – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ އޭނާގެ އަނބިމީހާއަށް އެންމެ ހެޔޮ މީހާއެވެ.
5- خيرُكُمْ مَنْ أَطْعَمَ الطعامَ، وردَّ السلامَ – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ މީސްތަކުންނަށް ކާންދީ ސަލާމަށް ޖަވާބުދޭ މީހާއެވެ.
6- خيرُكم من يُرجى خيرُه ويؤمنُ شرُّه – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ އޭނާގެ ހެޔޮކަން މީސްތަކުންނަށް ލިބޭ އަދި އޭނާގެ ނުބައިކަމުން މީސްތަކުން އަމާން ކުރާ މީހާއެވެ.
7- خيرُ الناسِ أنفعُهم للناسِ – މީސްތަކުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ މީސްތަކުންނަށް އެންމެ ފައިދާ ބޮޑު މީހާއެވެ.
8- خيارُكم ألْيَنُكم مَنِاكِبَ فِي الصَلَاةِ – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ ނަމާދުގައި އޭނާގެ ކޮނޑު އެހެންމީހުންގެ ކޮޑުތަކާ އެންމެ މަޑުމައިތިރިކަމާއެކު އެއްވަރު ކުރާ މީހާއެވެ.
9- خِيارُكُمُ الذين إذا رُؤُوا ذُكِرَ اللهُ – ތިޔަބައިމީހުންކުރެ އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ ހެޔޮ ރަނގަޅު ބަޔަކު ފެންނަ ހިނދު ﷲ ހަނދުމަކުރާ މީހާއެވެ.
10- خَيْرُالنَّاسِ مَنْ طَالَ عُمُرُهُ وحَسُنَ عَمَلُهُ – އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ އޭނާގެ ޢުމުރު ދިގުވެ އޭނާގެ ޢަމަލު ރަނގަޅު މީހާއެވެ.
11- خَيْرُ النَاسِ ذُوْ القَلْبِ المَخْمُوْمُ وَ اللِسَانُ الصَادِقُ – އެންމެ ރަނގަޅު މީހަކީ ހިތް ސާފު ދޫ ތެދުވެރި މީހާއެވެ.
12- خيرُ الأصحابِ عندَ اللهِ خيرُكم لصاحبِه، وخيرُ الجيرانِ عندَ اللهِ خيرُكم لجارِه – ﷲގެ ޙަޟްރަތުގައި އެންމެ ރަނގަޅު އެކުވެރިއަކީ އޭނާގެ އެކުވެރިޔާއަށް އެންމެ ރަނގަޅު މީހާއެވެ. އަދި ﷲގެ ޙަޟްރަތުގައި އެންމެ ރަނގަޅު އަވަށްޓެރިއަކީ އޭނާގެ އަވަށްޓެރިއާއަށް އެންމެ ރަނގަޅު މީހާއެވެ.
13- خِيارُ أئمَّتِكم الذين تحبونهم و يُحِبونَكم – ތިޔަބައިމީހުންގެ ވެރީންގެ ތެރެއިން އެންމެ ރަނގަޅު ވެރީންނަކީ ތިޔަބައިމީހުންދެކެ އެބައިމީހުން ލޯބިވާ އަދި އެބައިމީހުން ދެކެ ތިޔަބައިމީހުން ލޯބިވާ މީހުންނެވެ.
14- خيرُ البقاعِ المساجدُ – އެންމެ ރަނގަޅު ތަނަކީ މިސްކިތްތަކެވެ.
15- خيرُ الصَّداقِ أيسرُه – ކާވެނީގެ އެންމެ ރަނގަޅު ރަނަކީ އެންމެ ލުއި ރަނެވެ.
16- خَيْرُالصَدَقَةِ مَاكَانَ عَنْ ظَهْرِ غِنًى – އެންމެ ރަނގަޅު ޞަދަޤާތަކީ އޭނާގެ ފުދުންތެރިކަން ނުގެއްލޭ ގޮތަށް ކުރާ ޞަދަޤާތެވެ.
17- خَيْرُالعَمَلِ أَنْ تُفَارِقَ الدُنْيَا وَ لِسَانُكَ رَطِبٌ مِنْ ذِكْرِاللَّهِ – އެންމެ ހެޔޮ ޢަމަލަކީ ތިބާގެ ދޫ ﷲ ހަނދުމަކުރުމުން ތެމިފައިވާ ޙާލުގައި ތިބާ ދުނިޔެ ދޫކޮށް ދިޔުމެވެ.
18- خيرُ الكسبِ كسبُ يدِ العاملِ إذا نصَح – އެންމެ ރަނގަޅަށް ހޯދޭ އެއްޗަކީ މަސައްކަތް ރަނގަޅަށް ދަނެ އެ މަސައްކަތުގައި މަކަރު ނަހަދާ އޭނާގެ އަތުން މަސައްކަތް ކޮށްގެން ހޯދާ އެއްޗެކެވެ.
19- خيرُ المَجالِسِ أوسَعُها – އެންމެ ރަނގަޅު މަޖިލީހަކީ އެންމެ ތަނަވަސް މަޖިލީހެވެ.
20- خيرُ الدُّعاءِ دعاءُ يومِ عرفةَ – އެންމެ ރަނގަޅު ދުޢާއަކީ ޢަރަފާތު ދުވަހު ކުރާ ދުޢާއެވެ.
21- خَيْرُ الدَيْنِ أَيْسَرُهُ – އެންމެ ރަނގަޅު ދަރަންޏަކީ އެންމެ ލުއި ފަސޭހަކޮށް ދޭ ދަރަންޏެވެ.
22- خَيرُ يَومٍ طلَعَتْ عليه الشَّمسُ يَومُ الجُمُعةِ، فيهِ خلَقَ اللهُ آدمَ، وفيهِ أُدخِلَ الجنَّةَ، وفيهِ أُخرِجَ منها – އެ ދުވަހެއްގެ މައްޗަށް އިރު އެރި އެންމެ ރަނގަޅު ދުވަހަކީ ހުކުރު ދުވަހެވެ.ﷲ އާދަމުގެފާނު ހެއްދެވީ އެ ދުވަހުގައެވެ. އެކަލާނގެ އެކަލޭގެފާނު ސުވަރުގެ ވެއްދެވީ އެ ދުވަހުގައެވެ. އަދި އެކަލާނގެ އެކަލޭގެފާނު ސުވަރުގެއިން ބޭރަށް ލެއްވީ އެ ދުވަހުގައެވެ.
23- خير نساءِ العالمينَ أربعٌ مريمُ بنتُ عمرانَ وآسيةُ بنتُ مُزاحم امرأةَ فرعونَ وخديجةُ بنت خُوَيْلِد وفاطمةُ بنت محمدٍ – ޢާލަމުތަކުގައިވާ އެންމެ ރަނގަޅު އަންހެނުންގެ ޢަދަދު ހަތަރެކެވެ. ޢިމްރާނުގެ ދަރިކަނބަލުން މަރްޔަމުގެފާނާއި ފިރްޢައުނުގެ އަނބިކަނބަލުން މުޒާޙަމުގެ ދަރިކަނބަލުން އާސިޔަތުގެފާނާއި ޚުވައިލިދުގެ ދަރިކަނބަލުން ޚަދީޖަތުގެފާނާއި މުޙައްމަދުގެފާނުގެ ދަރިކަނބަލުން ފާޠިމަތުގެފާނެވެ.
24- خَيرُ ماءٍ عَلى وَجهِ الأرضِ ماءُ زَمزَمَ؛ فيهِ طَعامُ طُعْمٍ، وَشِفاءُ سُقْمٍ – ބިންމަތީގައި ވާ އެންމެ ރަނގަޅު ފެނަކީ ޒަމްޒަމް ފެނެވެ. އެއީ ކާނާއަށް ބޭނުންވާ މީހާއަށް ހުރި ކެއުމެކެވެ. ބަލިމަޑުކަމަށް ހުރި ޝިފާއެކެވެ.
25- خيرُ ثيابِكم البياضُ فكفِّنوا فيها أمواتَكُم وليَلبسْها أحياؤُكم – ތިޔަބައިމީހުން ލައިއުޅޭ ފޭރާމުގެތެރެއިން އެންމެ ރަނގަޅު ފޭރާމަކީ ހުދު ކުލައިގެ ފޭރާމެވެ. ފަހެ ތިޔަބައިމީހުން އެ ފޭރާމުން ތިޔަބައިމީހުންގެ މައްޔިތުން ކަފުން ކުރާށެވެ! އަދި ތިޔަބައިމީހުންގެ ދިރިތިބީން އެ ފޭރާން ލައި އުޅޭށެވެ!
26- خَيْرُ النِّكاحِ أَيْسَرُهُ – އެންމެ ރަނގަޅު ކާވެންޏަކީ އެންމެ ލުއިފަސޭހަކޮށް ކުރާ ކާވެންޏެވެ.
27- خَيرُ ما تَداوَيتُم به الحِجامةُ – ތިޔަބައިމީހުން ފަރުވާއަށް ކުރާ އެންމެ ރަނގަޅު ކަމަކީ ކަވާ ޖެހުމެވެ.
28- خيرُ دِينِكم الورَعُ – އެންމެ ރަނގަޅު ދީންވެރިކަމަކީ ވަރަޢުވެރިކަމެވެ.
29- خيرُ النّاسِ قرني، ثمَّ الَّذينَ يلونَهم، ثمَّ الَّذينَ يلونَهم – އެންމެ ރަނގަޅު މީހުންނަކީ ތިމަންކަލޭގެފާނުގެ ސައްތައިގެ މީހުންނެވެ. ދެން އެއާ ޖެހުނު ސައްތައި މީހުންނެވެ. ދެން އެއާ ޖެހުނު ސައްތައިގެ މީހުންނެވެ.




advertisment