ފުރަތަމަ ކަމަކަށް ފާހަގަކޮށްލަންޖެހޭ މުހިންމު ނުކުތާއަކީ، ޑިއޭގޯ ގާސިއާގައި ނިއުކްލިއަރ އިންޖީނުގެއެއް (ނިއުކްލިއަރ ޕަވަރ ޕްލާންޓެއް) ނުހުރެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް، އެއީ އެމެރިކާއާއި އިނގިރޭސިވިލާތުގެ އަސްކަރީ މަރުކަޒަކަށް ވުމާއެކު، ނިއުކްލިއަރ ހަކަތައިން ދުއްވާ ސަބްމެރިންތަކާއި ހަތިޔާރު އެތަނުގައި ހުރުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ.

އެފަދަ ތަނެއްގައި ނިއުކްލިއަރ ގޮވުމެއް ނުވަތަ ހާދިސާއެއް ހިނގައިފިނަމަ، ދިވެހިރާއްޖެއަށް ކުރާނެ އަސަރު ބިނާވެފައިވަނީ މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ދުރުމިނުގެ މައްޗަށެވެ. ދިވެހިރާއްޖެއާއި ޑިއޭގޯ ގާސިއާއާ ދެމެދު ގާތްގަނޑަކަށް 1000 ކިލޯމީޓަރު (600 މޭލު) ގެ ރައްކާތެރި ދުރުމިނެއް ހުރެއެވެ.

މައިގަނޑު އަސަރުތައް:

ސީދާ ގެއްލުން (ހޫނާއި ބާރުގަދަ ވައި): ގޮވުމުގެ ސަބަބުން އުފެދޭ ހޫނާއި ބާރުގަދަ ވައިގެ އެއްވެސް އަސަރެއް ރާއްޖެއަކަށް ނުކުރާނެއެވެ. މިކަންކަން ހިނގާނީ ގޮވާ ސަރަޙައްދުގެ މަދު ކިލޯމީޓަރުތަކެއްގެ ތެރޭގައެވެ.

ރޭޑިއޭޝަން އަދި ފޯލްއައުޓް (ވައިގެ ޒަރީއާއިން): އެންމެ ބޮޑު ނުރައްކަލަކަށް ވާނީ ވައިގެ ތެރެއަށް އަރާ ރޭޑިއޭޝަން އެކުލެވޭ ހިރަފުހާއި ދުމެވެ. ނަމަވެސް، 1000 ކިލޯމީޓަރުގެ ދުރުމިނަކަށް މި ފޯލްއައުޓް ދަތުރުކުރާއިރު، އޭގެ ބާރު ވަރަށް ބޮޑަށް ކުޑަވެގެންދާނެއެވެ. މޫސުމާއި ވައިޖެހޭ މިސްރާބަށް ބަލައި ރާއްޖެއާ ހަމައަށް ފޯރި ނަމަވެސް، ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާ މިންވަރަށްވުރެ އޭގެ އަސަރު ކުޑަވާނެކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

ކަނޑުގެ ލޮނުގަނޑު ތަޣައްޔަރުވުން: ކަނޑަށް ގިނަ މިންވަރަކަށް ރޭޑިއޯއެކްޓިވް މާއްދާތައް އެޅުނު ކަމުގައިވިޔަސް، އިންޑިޔާ ކަނޑުގެ ބޮޑުމިނާއި އޮއިވަރުގެ ސަބަބުން އެ މާއްދާތައް ވަރަށް އަވަހަށް ފެތުރި، އޭގެ ބާރުދަށްވެގެންދާނެއެވެ.

ސުނާމީގެ ނުރައްކާ: ކަނޑުގެ އަޑީގައި ބޮޑު ގޮވުމެއް ގޮވިނަމަވެސް، ބިންހެލުމަކުން އުފެދޭ ފަދަ ބާރުގަދަ އަދި ދުރަށް ދަތުރުކުރާ ސުނާމީއެއް ނިއުކްލިއަރ ގޮވުމަކުން ނުއުފެދޭނެއެވެ. ރާއްޖެއާ ހަމައަށް ރާޅެއް ފޯރި ނަމަވެސް، އޭގެ އުސްމިނާއި ބާރުމިން ހުންނާނީ އާދައިގެ މިންވަރެއްގައެވެ.

ޚުލާޞާކޮށް ދަންނަވާނަމަ، މިފަދަ ހާދިސާއަކުން ރާއްޖެއަށް ސީދާ ބޮޑު ގެއްލުމެއް ލިބުމަކީ ނާދިރު ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް ތިމާވެއްޓަށާއި ސިއްޙަތަށް ކޮށްފާނެ ދުރުރާސްތާގެ އަސަރުތައް ބެލުމަށް ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން މޮނިޓަރ ކުރަން ޖެހޭނެއެވެ.

އައްޑޫ އަތޮޅަށް މިސައިލެއް ވެއްޓިއްޖެނަމަ ދިމާވާނެ ކަންތައްތައް

ޑިއޭގޯ ގާސިއާއަށް އަމާޒުކޮށް ފޮނުވާ ނިއުކްލިއަރ ހަތިޔާރެއް އަމާޒުން ކައްސާލައިގެން ގޮސް އައްޑު އަތޮޅަށް ވެއްޓިއްޖެނަމަ، އެއީ ދިވެހިރާއްޖެއަށް ކުރިމަތިވާނެ ވަރަށް ބޮޑު އަދި ހިތާމަވެރި ކާރިސާއެކެވެ. އައްޑޫ އަތޮޅަކީ ގިނަ އަދަދެއްގެ މީހުން ދިރިއުޅޭ، ރާއްޖޭގެ ދެވަނައަށް އެންމެ އާބާދީ ބޮޑު އަތޮޅަށްވުމާއެކު، މީގެ ނަތީޖާ އިންތިހާއަށް ގޯސްވާނެއެވެ.

މިފަދަ ހާދިސާއެއްގައި ކުރިމަތިވާނެ މައިގަނޑު ކަންތައްތައް:

ފުރިހަމަ ހަލާކު (ބްލާސްޓް ވޭވް): މިސައިލް ގޮވުމާއެކު އުފެދޭ ބާރުގަދަ ޕްރެޝަރުގެ ސަބަބުން އައްޑޫގެ ގިނަ ރަށްތަކެއްގެ އިމާރާތްތަކާއި އުމްރާނީ ތަރައްޤީ އެއްކޮށް ފުނޑުފުނޑުވެގެންދާނެއެވެ. އަދި މީހުންގެ ފުރާނައަށާއި މުދަލަށް ފޫނުބެއްދޭ ވަރުގެ ބޮޑު ގެއްލުމެއް ވަގުތުން ކުރިމަތިވާނެއެވެ.

އިންތިހާއަށް ހޫނުވުން (ތަރމަލް ރޭޑިއޭޝަން): ގޮވުމާއެކު އުފެދޭ ގަދަފަދަ ހޫނުގެ ސަބަބުން މުޅި އަތޮޅުގައި ބޮޑެތި އަލިފާނުގެ ހާދިސާތައް ހިނގައި، ގިނަ ބަޔަކަށް ވަރަށް ބޮޑެތި ފިހުމުގެ އަނިޔާތައް ލިބޭނެއެވެ.

އެވަގުތުގެ ރޭޑިއޭޝަން: ގޮވާ ސަރަޙައްދުގައި ވަގުތުން އުފެދޭ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާ މިންވަރުގެ ރޭޑިއޭޝަންގެ ސަބަބުން ގިނަ ބަޔަކު ވަގުތުން ނުވަތަ ކުޑަ ދުވަސްކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި މަރުވުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑެވެ.

ރޭޑިއޯއެކްޓިވް ފޯލްއައުޓް (އެހެން އަތޮޅުތަކަށް ކުރާނެ އަސަރު): ވައިޖެހޭ މިސްރާބަކަށް ބަލައި، ވިހަ ރޭޑިއޭޝަން އެކުލެވޭ ހިރަފުހާއި ދުމުގެ އަސަރު ފުވައްމުލަކާއި، ހުވަދޫ އަތޮޅަށް އަދި ރާއްޖޭގެ އެހެން އަތޮޅުތަކަށްވެސް ފެތުރިގެން ދިއުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. މީގެ ސަބަބުން ބޯފެނާއި ކާބޯތަކެތި ތަޣައްޔަރުވެ، ދިގު މުއްދަތަކަށް ކެންސަރު ފަދަ ސިއްހީ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކާ ރައްޔިތުން ކުރިމަތިލާން ޖެހޭނެއެވެ.

ތިމާވެށި ހަލާކުވުން: ފަރުތަކާއި ކަނޑުގެ ދިރުންތައް ނެތިގޮސް، އެ ސަރަހައްދަކީ އެތައް އަހަރެއް ވަންދެން މީހުންނަށް ދިރިނުއުޅެވޭ ފަދަ ތަނަކަށް ބަދަލުވެގެންދާނެއެވެ.